Wennen aan uw prothese
Een nieuwe prothese voelt de eerste weken vreemd, ook als hij goed past. Dat hoort erbij en gaat over. Hieronder staat wat er gebeurt en hoe u het uzelf makkelijker maakt.
Rustig opbouwen
Kauwen met een prothese is een andere beweging dan met eigen tanden. Uw mond moet die opnieuw leren; de meeste mensen zijn daar een paar weken tot twee maanden mee bezig.
- Begin met zacht eten en maak het stap voor stap steviger. Vloeibaar eten is niet nodig.
- Snijd uw eten in kleine stukjes en kauw links en rechts tegelijk. Zo blijft de prothese beter op zijn plaats.
- Afbijten met de voortanden is in het begin lastig. Breek brood of fruit liever eerst met de hand.
- Pas op met hete koffie of soep. Een bovenprothese bedekt het gehemelte, waardoor u warmte later voelt.
- Bijt u af en toe op uw wang of tong? Dat neemt af zodra uw spieren aan de nieuwe vorm gewend zijn.
Uw stem went ook
Uw tong moet ontdekken waar de tanden nu staan. Vooral de s, z, f, v, t en d kunnen de eerste dagen anders klinken.
- Lees elke dag een paar minuten hardop voor, bijvoorbeeld uit de krant.
- Herhaal woorden met de lastige klanken rustig en duidelijk.
- Vraagt iemand u iets te herhalen, trek u er niets van aan. Meestal klinkt u na enkele dagen tot weken weer als vanouds.
Wat u de eerste weken kunt merken
Eten smaakt anders
Door de plaat over het gehemelte proeft u soms minder. Dat herstelt zich meestal vanzelf.
Meer of minder speeksel
Uw mond reageert op iets nieuws met extra speeksel, of juist met een droog gevoel. Dat went.
Uw gezicht oogt voller
Een nieuwe prothese vult lippen en wangen vaak beter op. Anderen zien vooral dat u er frisser uitziet.
Moeie kauwspieren
Uw spieren werken anders dan u gewend was. Een paar dagen spierpijn is normaal; blijf de prothese dragen.
Zo houdt u uw prothese schoon
Een schone prothese voorkomt een vieze smaak, een slechte adem en geïrriteerd tandvlees. Het kost u een paar minuten per dag.
- Spoel de prothese na het eten even af en borstel hem minstens één keer per dag met een protheseborstel.
- Gebruik zeep, afwasmiddel of een reiniger voor kunstgebitten. Gewone tandpasta maakt het oppervlak ruw, waardoor vuil er sneller aan blijft plakken.
- Leg een handdoek in de wastafel of laat er een laagje water in staan. Valt de prothese, dan breekt hij niet.
- Geen heet water, bleek of schuurmiddel, en nooit krabben met iets scherps.
- Last van een harde, gelige aanslag? Dat is kalk. Een nacht weken in gewone keukenazijn helpt meestal; spoel hem daarna goed af.
- Doe de prothese ’s nachts uit, zodat uw tandvlees kan rusten, en bewaar hem in een schoon bakje.
Ook zonder tanden poetst u
Onder de prothese blijft uw mond levend weefsel dat verzorging nodig heeft. Heeft u nog eigen tanden of implantaten, dan verdienen die extra aandacht.
- Poets ’s ochtends en ’s avonds zonder prothese voorzichtig uw kaken, gehemelte en tong met een zachte tandenborstel.
- Eigen tanden naast een frameprothese: poets ze goed, vooral waar de haakjes rusten, en maak de ruimtes ertussen schoon met ragers of floss.
- Klikgebit: poets de drukknoppen of de staaf twee keer per dag van alle kanten. Onder een staaf komt u het best bij met een rager.
- Gezond tandvlees is roze, ligt strak en bloedt niet bij het poetsen. Ziet u iets anders, laat het ons dan weten.
Goed om te weten
Vragen over wennen
Mijn prothese drukt. Mag ik er zelf iets af halen?
Nee, ga nooit zelf vijlen of slijpen: dan past hij daarna vaak slechter. Bel ons. Draag de prothese als het kan een paar uur voor de afspraak, dan zien wij precies waar hij drukt.
Mijn onderprothese blijft niet goed liggen. Hoe kan dat?
De onderkaak is smal en heeft geen gehemelte waar de prothese zich aan kan vastzuigen. Tong en wangen duwen er bovendien steeds tegenaan. Veel mensen leren daar mee omgaan. Lukt het echt niet, maak dan vrijblijvend een afspraak: de tandprotheticus legt uit wat de mogelijkheden voor u zijn.
Ik krijg mijn nieuwe prothese moeilijk uit. Is dat erg?
Nee, dat betekent vooral dat hij goed aansluit. Spoel uw mond met wat water en beweeg de prothese voorzichtig los; dan laat hij makkelijker los.
Heb ik hechtpasta nodig?
Een goed passende prothese heeft dat meestal niet nodig. Merkt u dat u steeds meer pasta gebruikt, dan is de prothese waarschijnlijk losser gaan zitten. Laat hem dan nakijken.
Wanneer moet ik bellen?
Bij een drukplek of wond die na een paar dagen niet beter wordt, als eten na enkele weken nog steeds niet lukt, of als er iets breekt. Loop er niet mee door: vaak is het met een kleine aanpassing verholpen.
Zit er iets niet goed?
Een drukplek, een prothese die los zit of gewoon een vraag: bel ons gerust. Daar is de nazorg voor.